خانه / ایستگاه اندیشه / تفسیر قرآن به انسان روش نوین در تفسیر قرآن

تفسیر قرآن به انسان روش نوین در تفسیر قرآن

آیه ۲۱۹  بقره  ـ متعلق تفکر حوزه رفتاری و عملی

البقرة : ۲۱۹   يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْخَمْرِ وَ الْمَيْسِرِ قُلْ فيهِما إِثْمٌ كَبيرٌ وَ مَنافِعُ لِلنَّاسِ وَ إِثْمُهُما أَكْبَرُ مِنْ نَفْعِهِما وَ يَسْئَلُونَكَ ما ذا يُنْفِقُونَ قُلِ الْعَفْوَ كَذلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمُ الْآياتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ .

برداشت ها

  1. ما دستگاه تفکر داریم ـ دستگاه اندیشه پرداز ـ
  2. دستگاه تفکر تحت اراده است یعنی می شود انسان تفکر داشته باشد اما از دستگاه تفکر استفاده نکند لعلکم تتفکرون
  3. اگر دستگاه تفکر کار کند می تواند منفعت و مضرت را تشخیص دهد لعلکم تتفکرون جهت دانستن منافع و مضرات
  4. اگر دستگاه تفکر کارکند بازدارنده از ارتکاب مضرات است یعنی برای انسان تولید اراده جدید می کند
  5. دستگاه تفکر نیازمند به بینات و بدیهیات است و بدون آن معلوم می شود که دستگاه تفکر کار نمی کند
  6. دستگاه تفکر با مواجه مستقیم یا غیر مستقیم فعال می شود
  7. عمل تفکر عملی است که منجر به تولید تصدیق می شود و تصور صرف نیست
  8. در تفکر یک سیر از معلوم به مجهولی مشاهد می شود معلوم خمر و میسر و مجهول ما ندانستن اثم و منافع آن و لذا می فرماید اثهما اکبر من نفعهما .
  9. معلوم می شود که دستگاه تفکر دستگاه پالایشگر است و می تواند خوب و بد ها یا مفید و مضرها را تشخیص دهد و از این راه به تولید سالم می رسد
  10. معلوم می شود که دستگاه تفکر تولید گر است و تولید اندیشه و اراده می کند
  11. تفکر ممکن است خود به خود غیر فعال باشد و نیاز به بر انگیختگی دارد
  12. از این که تفکر نیازمند فعال سازی است استفاده می شود که تفکر خود به خود کار نمی کند و نیازمند به تصمیم گیری برای استفاده است و برای تصمیم گیری برای استفاده نیازمند به تولید انیگزه است .
  13. از این آیه معلوم می شود لذت خواهی و لذت جویی های جزئی مانع تفکر است

اثمهما اکبر من نفعهما

ما ذا ینفقون قل العفو

مراد از آیه چیست یبین الله لکم الایات به چه معنا است ؟

خمر و میسر چگونه آیه ای اند که خداوند می فرماید کذلک یبین الله لکم الایات ؟

تفکر و سؤال آیه با سؤال شروع شده است

بالابری راندمان تفکر با پرسش و پاسخ

برای راه اندازی تفکر تبیین لازم است اما شرط کافی نیست

تفکر و قدرت تشخیص منفعت اثهما اکبر من نفعهما

چرا لعلکم یتفکرون  فرمود نه فرمود لعلکم تعقلون  یا لعلکم یهتدون یا یعلمون یا یتقون

بین بیان و تفکر چه رابطه ای وجود دارد ؟

بین انفاق و تفکر چه رابطه ای وجوددارد ؟

بین خمر و میسر و تفکر چه رابطه ای وجود دارد ؟

خمر نوشیدنی و میسر بازی کردنی و انفاق بخشیدنی است بین این سه عمل و تفکر چه نوع رابطه ای بر قرار است؟

عمل خمر ، عمل میسر ، عمل انفاق ـ تفکر در حیطه عمل و رفتار  با رویکر منفعت طلبانه

از این آیه استفاده می شود که قبل از اقدام و ارتکارب عمل باید به فواید و نتایج اندیشید

از این آیه استفاده می شود که تفکر مقدمه عمل است اگر تفکر می کردند در دامن خمر و میسر گرفتار نمی شدند

مقایسه بین خمر و میسر ، نفع و ضرر ، مصحلت و مضرت

در تفکر به حسب ظاهر ترجیح وجوددارد ترجیح نفع بر مضرت

شرحی بر آیه

موضوع بحث خمر و میسر است و این که نفع آنها کمتر از ضرر آنها است و کسانی که خودشان با آن مبتلا هستند این حقیقت را باید به دستی درک می کردند که کلی زحمت کشیده و پول در می آورند و در یک مستی و یا قماری سرمایه زندگی خود را می بازند اما به دلیل از کار افتادن تفکر نمی توانند درک کنند که ضرر آنها بیشتر از نفع آنها است و لذا خداوند نفع و ضرر آن را بیان می کند شاید تفکر کنند .

توضیح ذلک

انسان به حسب فطرت و سرمایه های اولی معنوی بر خوردار از قدرت تشخیص و درک خوب و بد و منفعت و مضرت است و به صورت خود آگاه از چیزهای که منفعت دارد استقبال می کند و از هر چیزی که مضرت دارد گریزان است اما با وجود این انسان به دلایل شهوت و غفلت این آگاهی های اولیه خود را دچار آفت می کند و کم کم از تشخیص بدیهیات هم عاجز می ماند و از از دست دادن ثروت ها و سرمایه ها درکی پیدا نمی کند و لذا در این آیه شریفه از کسانی که گرفتار مستی خمر و باخت قمار شده اند یاد می کند که اینها از تشخیص منفعت و مضرت عاجز مانده و با تحریک این که مضرت آنها بیش از منفعت آنها است سعی می کند تفکر آنها را بکار اندازد كَذلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمُ الْآياتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ در مقام بیان این نکته است  که خمر و قمار ضررش بیش از منفعتش است چیزی نیست که بشریت با ادراکات حسی خود بتواند آن را ادراک کند و یا در زندگی کوتاه مدت خود به ضررهای آن پی برد کسی که می مستی سر می کشد به حسب ظاهر به دنبال لذت جویی است اما در حاق هستی قوای جسمانی و ادراکات عقلی خود را و زندگی فردی و اجتماعی خود را به  خسارت مبتلا می سازد و اگر از سوی خدا به بشریت گفته نشده بود که خمر و قمار چه آسیب های روحی و روانی و اقتصادی و اجتماعی ببار می آورد بشریت برای تسکین درد های خود به دامن آن پناه می برد و لذا هنوز هم در جوامع غیر دینی و اروپایی خمر و قمار از کالاهای مصرفی و رایج آنها است  این که قرن ها پیش کسی توانسته است به بدون آزمایشگاه به ضرر های روحی و روانی آن پی ببرد و نسبت به آن حکم حرمت را جاری نماید این خود نشانگر آیه بودن این حکم است و نشان از حکمت و احاطه علمی دارد و لذا خداوند از این حکم خود به عنوان آیه نام می برد چون آیه چیزی است که در آن بتوان خدا را ، علم و حکمت و قدرت او را تماشا کرد و این حکم از چنین خصوصیت و ویژگی بر خوردار است .

نکته ظریفی که در این آیه بدان اشاره شده است سؤال از انفاق است به حسب ظاهر بین خمر و میسر تناسبی با انفاق ندارد اما در ردیف سؤال از خمر و میسر از انفاق هم سؤال شده است کأنه کسانی که گرفتار میگساری و قماری بازی بودند با این سؤال مواجه می شوند که چرا حاصل زحمات و تلاش های خود را این گونه به هدر می دهید ؟ چرا هم به جان و روانتان ضرر می زنید و هم  مال و در آمده های حاصل از رنجهای طاقت فرسای خود را آتش می زنید؟ چرا به جای آتش زدن مال اموال خود آن را به نیازمندان انفاق نمی کنید ؟ چرا از بی بضاعت های که نان روزانه خود محتاجند یاری نمی رسانید ؟ کأنه میخواران و نردبازان در پاسخ به این سؤالات می گویند چه چیزی انفاق کنیم ؟ در پاسخ به آنها گفته می شود « ببخشید » مراد از بخشش چیست و چه تناسبی با انفاق دارد ؟

درباره ی علیرضا شجاعی

من علیرضا شجاعی هستم اندیشه گم شده دوران ماست در جست جوی پرسشهای بنیادینی هستیم که این گم شده را پیدا کند...

همچنین ببینید

فریاد غدیری در عید غدیر

آری از غصه های  باید قصه ها نوشت و درد ها را باید داد کشید ...

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *